Masz grzejniki ustawione tak, żeby wszędzie było 21°C, i grzejesz tak samo sypialnię, korytarz i łazienkę? Ja rozkładam ciepło inaczej. W sypialni trzymam 16–18°C, w kuchni 18–20°C, w przedpokoju około 17°C, a w salonie 20°C. Cieplej, 22–24°C, robi się tylko w łazience. Pilnuję jednak, żeby żaden pokój nie wychłódł na tyle, by ściany łapały wilgoć.
Przedpokój: około 17°C, bo nikt tam nie siedzi
Zaczynam od drzwi wejściowych. W przedpokoju i na korytarzu spędzamy po kilka chwil: zdjąć buty, powiesić kurtkę, przejść dalej. Grzanie tej przestrzeni tak jak salonu oznacza płacenie za ciepło, z którego nikt nie korzysta.
Dlatego głowica na tamtejszym grzejniku stoi u mnie niżej niż w pokojach i w korytarzu trzyma się około 17°C. Po wejściu z mrozu i tak jest tam przyjemnie, a nikt nie zostaje w przedpokoju na dłużej.
Kuchnia grzeje się sama, salon dostaje 20°C
W kuchni wystarcza 18–20°C. Lodówka pracuje przez całą dobę, a przy gotowaniu dochodzi ciepło z piekarnika, płyty i garnków. To tak zwane zyski ciepła. Wiele osób o nich zapomina, ustawia kaloryfer w kuchni na maksimum i potem dziwi się, że przy obiedzie robi się duszno.
Salon albo pokój dzienny ustawiam na około 20°C. Tu się odpoczywa, czyta, ogląda film, więc ma być przyjemnie, ale bez przegrzewania. Jeśli ktoś pracuje w domu przy biurku przez wiele godzin, w gabinecie warto dołożyć stopień i trzymać 20–21°C. Przy długim siedzeniu bez ruchu chłód czuć szybciej niż przy krzątaniu się po mieszkaniu.
Dlaczego w sypialni chłodniej, a w łazience najcieplej?
Sypialnię ludzie przegrzewają najczęściej. Tymczasem przy 16–18°C łatwiej zasnąć i lepiej śpi się pod kołdrą. Grzejnik w sypialni mam ustawiony wyraźnie niżej niż w salonie i to jedna z prostszych zmian, jakie można zrobić bez żadnych inwestycji.
Łazienka działa odwrotnie. Wychodzimy z niej mokrzy spod prysznica albo z wanny, więc 22–24°C ma sens, bo nikt nie chce trząść się przy wycieraniu. To jedyne pomieszczenie w mieszkaniu, w którym celowo idę powyżej 21°C.
Te wartości to punkt wyjścia, a nie sztywny przepis. Seniorzy, małe dzieci i osoby, które szybko marzną, często potrzebują więcej, zwykle 20–21°C. Liczy się też sam budynek: izolacja, nasłonecznienie, wilgotność powietrza, a nawet piętro, bo mieszkania na środkowych kondygnacjach są zwykle cieplejsze.
Granica, poniżej której zaczyna się problem
Oszczędzanie ma swój próg. Światowa Organizacja Zdrowia uznaje 18°C za bezpieczne minimum w chłodnym sezonie dla ogółu mieszkańców w klimacie umiarkowanym i chłodnym. Niższe wartości w sypialni i korytarzu dotyczą miejsc, gdzie się śpi pod kołdrą albo tylko przechodzi. Nie dotyczą całego mieszkania.
Dlatego nigdy nie zakręcam grzejników do zera. Kiedy ściany i inne powierzchnie mocno się wychłodzą, a w mieszkaniu utrzymuje się wyższa wilgotność, para wodna zaczyna skraplać się na zimnych miejscach. Z mokrych narożników prosta droga do pleśni, a jej usuwanie kosztuje więcej niż zaoszczędzone ciepło.
Żeby trzymać się bezpiecznej strony, pilnuję trzech rzeczy.
- Termostat z programem: obniżam temperaturę na czas, gdy nikogo nie ma w domu, i podnoszę ją przed powrotem, zamiast wyłączać ogrzewanie całkiem.
- Wietrzenie i wilgotność: wietrzę regularnie, szczególnie chłodniejsze pokoje, żeby wilgoć nie osiadała na ścianach.
- Termometr w dobrym miejscu: stawiam go na wysokości wzroku, z dala od grzejnika, przeciągów i nasłonecznionego parapetu. Przez kilka dni zapisuję odczyty o różnych porach i od razu widać, gdzie ciepło ucieka, a gdzie grzeję niepotrzebnie.