Gdy w Kielcach przychodzą pierwsze chłodne wieczory, robię przy kotle zawsze ten sam test. Włączam ogrzewanie, czekam kwadrans i zaglądam pod kocioł kondensacyjny. Jeśli z cienkiej rurki skroplin nie kapie woda, kocioł grzeje za gorąco i spala więcej gazu, niż musi. Zwykle wystarczy zejść z temperaturą zasilania do około 55°C.
Jak sprawdzić rurkę skroplin krok po kroku?
Test zajmuje mniej niż pół godziny i nie wymaga zdejmowania obudowy. Potrzebujesz tylko latarki i chwili cierpliwości. Na zdjęciu niżej widać, jak wygląda rurka skroplin pod kotłem i kapiąca z niej woda.
- Przełącz kocioł w tryb zimowy i podnieś temperaturę na termostacie, żeby palnik ruszył na ogrzewanie.
- Odczekaj 15–20 minut, aż woda w instalacji się wyrówna.
- Znajdź pod kotłem przezroczysty wężyk albo rurkę, która prowadzi skropliny do kanalizacji.
- Patrz na nią w czasie grzania kaloryferów, nie w chwili, gdy kocioł podgrzewa wodę w kranie.
- Kapie regularnie albo płynie cienka strużka: kocioł kondensuje. Sucho przez kilka minut: woda wraca z grzejników zbyt gorąca.
Przy suchej rurce obniżam zasilanie o 5 stopni i obserwuję dom przez dobę. Gdy w pokojach robi się za chłodno, podnoszę o 2–3 stopnie i sprawdzam rurkę jeszcze raz.
Dlaczego sucha rurka oznacza wyższe rachunki?
Kocioł kondensacyjny odzyskuje ciepło z pary wodnej, która powstaje przy spalaniu gazu. Para skrapla się na wymienniku tylko wtedy, gdy jest on wystarczająco chłodny. Dla spalin z gazu ziemnego granica, czyli punkt rosy, wynosi 57°C.
Według Immergas dzięki temu zjawisku sprawność kotłów kondensacyjnych jest nawet o 15% wyższa niż tradycyjnych. Gdy woda wracająca z grzejników ma więcej niż 57°C, skraplanie ustaje. Ciepło ucieka wtedy z kominem, a drogi kocioł pracuje jak zwykły piec gazowy.
Jaką temperaturę zasilania ustawić na kotle?
Liczy się nie to, co wychodzi z kotła, ale to, co do niego wraca. Dlatego punkt startowy zależy od rodzaju ogrzewania:
- Grzejniki: 50–55°C na zasilaniu daje zwykle powrót rzędu 40–45°C, czyli wyraźnie poniżej punktu rosy.
- Ogrzewanie podłogowe: producent Immergas wskazuje zakres 30–40°C.
- Różnica zasilanie–powrót przy grzejnikach: około 10–15°C. Jeśli na rurach przy kotle masz termometry, to najszybszy dodatkowy test.
Nie bój się starej instalacji. Serwis kotly.pl wylicza, że nawet układ zaprojektowany na 75/60°C kondensuje aż do około -11,5°C na zewnątrz. Wyższe ustawienia są więc potrzebne tylko w największe mrozy.
A jeśli kocioł ma czujnik pogodowy?
Wtedy temperaturę zasilania ustawia krzywa grzewcza. Immergas podaje przykład krzywej na poziomie 4: przy -15°C na zewnątrz kocioł podaje 70°C, przy -5°C 60°C, przy 3°C 50°C, a przy 10°C 40°C.
W październiku, przy kilku stopniach na plusie, kocioł powinien więc pracować w okolicach 50°C. Jeśli mimo to rurka skroplin jest sucha, krzywa jest ustawiona za wysoko. Jej nachylenie warto skorygować z instalatorem, który zna Twój dom i grzejniki.
Najczęstsze błędy przy kotle kondensacyjnym
- Zasilanie 70–80°C „na zapas”. Przy takich wartościach kondensacja nie zachodzi. Immergas radzi, by przez większość sezonu nie przekraczać 65°C, a najlepiej 60°C.
- Ocena rurki przy grzaniu wody w kranie. Wtedy kocioł pracuje w innym trybie i test nic nie powie o ogrzewaniu.
- Zagięty albo zatkany odpływ skroplin. Instrukcja kotłów Termet wymaga, by przyłącze odprowadzenia kondensatu nie było blokowane.
- Przekładanie wężyka wewnątrz kotła. Ta sama instrukcja zabrania zmiany jego układu, bo spaliny mogłyby przedostać się do odpływu.
Jeśli po obniżeniu temperatury rurka dalej jest sucha, a w domu zimno, nie kręć dalej na własną rękę. To sygnał dla serwisu: problem może leżeć w pompie, przepływie albo ustawieniach, do których potrzebny jest instalator.
